E-posta Spam Filtreleri Kurma ve Yönetme
Gelen kutumun bir dönem günde 200'ün üzerinde mesaj aldığını hatırlıyorum. Bunların belki 30'u gerçekten işime yarıyordu; kalanı bülten, promosyon, "hesabınız askıya alındı" diye başlayan oltalama denemeleri ve nereden geldiğini bilmediğim listelerdi. Silmekle uğraşmaktan yorulunca oturup filtre sistemimi baştan kurdum. Aşağıda anlattıklarım o süreçte işe yaradığını gördüğüm, hâlâ kullandığım yöntemler.
Email spam filtreleme dediğimizde çoğu kişi "spam klasörü var işte" diye düşünüyor. Oysa sağlayıcının otomatik filtresi işin sadece ilk katmanı. Gerçek rahatlama, kendi kurallarınızı yazdığınızda geliyor.
Adım Adım Filtre Sistemi Kurmak
-
Önce mevcut spam klasörünü inceleyin. Kurmaya başlamadan önce iki hafta boyunca spam klasörümü elle gözden geçirdim. Amaç şuydu: sağlayıcı neyi yakalıyor, neyi kaçırıyor? Ayrıca yanlışlıkla spam'e düşen gerçek mesajları görmek de önemli. Ben bu sırada bir kargo bildirimi ve bir fatura e-postasının orada beklediğini fark ettim. Bu incelemeyi yapmadan kural yazmak, karanlıkta kurşun harcamak gibi.
-
"Güvenilir gönderen" listesini elle doldurun. Filtre kurallarını sıkılaştırdığınızda ilk risk, önemli mesajları kaçırmak. O yüzden ilk iş bankanız, muhasebeciniz, iş yeri alan adınız, çocuğunuzun okulu gibi kritik gönderenleri beyaz listeye ekleyin. Gmail'de bunu "hiçbir zaman Spam'e gönderme" seçeneği olan bir filtreyle, Outlook'ta "Güvenli Gönderenler" listesiyle yapıyorsunuz. Alan adının tamamını eklemek (örneğin @sirketadi.com) tek tek adres eklemekten daha pratik.
-
Kuralları etiket + arşiv mantığıyla kurun, silmeyle değil. En büyük hatam başlangıçta doğrudan silme kuralları yazmaktı. Şimdi şöyle çalışıyorum: bülten ve promosyon içeren mesajlar "Bülten" etiketi alıp gelen kutusunu atlıyor. Silinmiyor, sadece görünmüyor. Haftada bir o klasöre bakıp gerçekten okumak istediklerimi seçiyorum. Arama yaptığımda da hâlâ orada oluyorlar.
-
Konu ve gövde yerine gönderen ve başlık bilgisine dayalı kurallar yazın. "İndirim" kelimesi geçen her şeyi filtrelemek cazip görünüyor ama arkadaşınızın "sana indirim linki attım" mesajını da yakalar. Ben daha çok gönderen alan adı, "List-Unsubscribe" başlığının varlığı ve "to" alanında adresimin doğrudan yazılıp yazılmadığı gibi kriterleri kullanıyorum. Toplu gönderimlerde adresiniz genelde "to" alanında görünmez; bu tek başına oldukça ayırt edici bir sinyaldir.
-
Takma adres (alias) kullanın. Bu, sistemimi en çok rahatlatan adım oldu. Forum kaydı, indirim kuponu, tek seferlik site üyeliği için ayrı bir adres kullanıyorum. Gmail'de adresinizin sonuna +etiket ekleyebilirsiniz: adiniz+alisveris@gmail.com şeklinde. Gelen mesajlar aynı kutuya düşer ama hangi kanaldan geldiğini bilirsiniz. Bir gün o adrese spam yağmaya başladığında, adresi kime verdiğinizi ve neyi kesmeniz gerektiğini tam olarak bilirsiniz.
-
Abonelikten çıkmayı kural haline getirin. Her sabah gelen kutusunda gördüğüm, artık okumadığım bir bülten varsa hemen listeden çıkıyorum. Bunu 20 saniyelik bir iş olarak görmek, aynı mesajı 50 kez silmekten kesinlikle daha iyi. Sadece bir uyarı: abonelikten çık bağlantısı sadece tanıdığınız gönderenler için güvenli. Meçhul bir spam mesajındaki linke dokunmak, adresinizin aktif olduğunu doğrulamaktan başka bir işe yaramaz.
-
Spam işaretlemeyi tembel bırakmayın. Bir mesajı silmek yerine "Spam" olarak işaretlediğinizde sağlayıcının modeline veri veriyorsunuz. Ben bunu alışkanlık haline getirdikten sonra otomatik filtrenin isabet oranının belirgin şekilde arttığını gördüm. Aynı şekilde spam'e düşen doğru mesajları "Spam değil" olarak işaretlemek de aynı derecede önemli.
-
Ayda bir spam klasörünü tarayın, sonra boşaltın. Takvimime tekrarlayan bir hatırlatma koydum. Windows bilgisayarım için tuttuğum düzenli bakım çizelgesine bu maddeyi de ekledim; disk temizliği ve güncelleme kontrolüyle aynı gün hallediyorum. İki dakikalık bir göz gezdirme, kaçırılmış bir faturayı kurtarabiliyor.
Sık Yapılan Hatalar
- Doğrudan silme kuralı yazmak. Kural yanlış çalıştığında haberiniz bile olmaz. Etiketleyip arşivlemek her zaman daha güvenli.
- Tek bir kelimeye dayalı geniş filtreler. "kampanya", "ücretsiz", "kazandınız" gibi kelimeler meşru mesajlarda da geçer.
- Beyaz liste kurmadan sıkı filtreye geçmek. Kritik gönderenleri korumadan sertleşen filtre, işe yarar mesajları da götürür.
- Bilinmeyen gönderenlerdeki resimleri otomatik yüklemek. Görsel yüklendiğinde gönderen mesajın açıldığını anlar. Çoğu istemcide "uzak içeriği sorma" ayarı var; açık bırakın.
- Sadece web arayüzünde filtre kurmak. Filtreleri sunucu tarafında (hesap ayarlarında) kurarsanız telefonunuzda da çalışır. Masaüstü programına yazdığınız kural, sadece o bilgisayar açıkken iş görür.
- Aynı şifreyi e-posta ve diğer hesaplarda kullanmak. E-posta hesabı, diğer bütün hesaplarınızın kurtarma kapısıdır. Güçlü ve kendine özgü bir şifreyle iki adımlı doğrulama burada tartışmasız gerekli.
Özet
İşleyen bir email spam filtreleme düzeni üç şeye